Çocuklarda Özgüven Geliştirme: Velilere 10 Öneri
Çocuğun özgüveni okulda, arkadaş çevresinde ve sınavlarda kendini gösteriyor; ama temeli evde atılıyor. Velilerle yaptığımız görüşmelerde en sık sorulan sorulardan biri, çocuğun özgüvenini desteklemek için ne yapabilecekleri. İşte önerilerimiz:
- Sevginizin koşulsuz olduğunu hissettirin. Sevginizin başarıya ya da başarısızlığa bağlı olmadığını, ne olursa olsun onu seveceğinizi söyleyin. Kötü bir deneme sonucundan sonra bunu duymak, çocuğun sonraki denemeye daha sakin girmesini sağlar.
- Gerçek bir özgüven kazanmasına yardım edin. Zayıf yanlarını görmezden gelmeyin, ama eleştirmeyin. Çocuk eksiklerini kabul edebilmeli, güçlü yanlarıyla da gurur duyabilmeli.
- Yeteneklerini keşfetmesine fırsat verin. Her çocuğun farklı ilgi alanları var. Spor, müzik, resim ya da başka bir alanda yeni şeyler denemesine imkân tanıyın.
- İlgilendiği şeylere ilgi gösterin. Okulda neler yaptığını sorun, gösterilerine gidin, uğraştığı şeylerin sizin için de önemli olduğunu gösterin.
- Evde güven ortamı kurun. Duygularını, hayal kırıklıklarını ve başarısızlıklarını rahatça paylaşabilen çocuklar daha özgüvenli büyüyor.
- Örnek olun. Çocuklar söylediğinizden çok yaptığınızı öğreniyor. Onda görmek istemediğiniz davranışları kendiniz yapmayın.
- Beklentilerinizi çocuğun seviyesine göre ayarlayın. Ulaşamayacağı hedefler koymak yerine, ulaşabileceği hedeflerle başarıyı tatmasını sağlayın.
- Sorumluluk verin. Yaşına uygun sorumluluklar, çocuğa güvendiğinizi gösterir. Ev işlerinde küçük görevler bile işe yarar.
- Karar vermesine izin verin. Kıyafetinden çalışma saatine kadar küçük kararları kendisi versin. Yanlış karar verdiğinde de sonucunu birlikte konuşun.
- Başkalarıyla kıyaslamayın. “Bak arkadaşın kaç net yapmış” cümlesi motivasyon değil, kaygı yaratır. Çocuğu yalnızca kendi dünkü haliyle kıyaslayın.
Sınav dönemlerinde
LGS ve YKS dönemlerinde ailedeki gerginlik çocuğa kolayca yansıyor. Deneme sonuçlarını konuşurken suçlayıcı olmamak, çabayı takdir etmek ve dinlenmesine fırsat vermek, çocuğun hem özgüvenini hem de performansını koruyor.
Özgüvenin ne olduğunu özgüven nedir yazımızda, özgüven eksikliğinin nasıl geliştiğini özgüven eksikliği nedenleri yazımızda anlattık. Çocuğunuzun durumu hakkında konuşmak isterseniz rehberlik birimimizle görüşebilirsiniz.
